EA'da Risk ve Para Yönetimi — Lot Hesaplama ve Risk % Belirleme
Son Güncelleme: 2026-05-20 | Tahmini Okuma: 15 dakika
EA'nın nihai performansını belirleyen şey stratejinin kendisinden çok para yönetimidir. Aynı EA ile bile her işlemde ne kadar riske girdiğinize bağlı olarak 'istikrarlı büyüyen bir hesap' ile 'tek bir seri kayıpla sıfırlanan bir hesap' arasındaki fark ortaya çıkar. Bu makalede hesabınızı koruyarak EA çalıştırmanın temel para yönetimi ilkelerini ele alıyoruz.
İçindekiler
Para Yönetimi Neden Stratejiden Daha Önemlidir?
Ne kadar iyi olursa olsun, her EA'da seri kayıplar kaçınılmazdır. %60 başarı oranına sahip iyi bir EA'da bile 5 veya 6 ardışık kayıp istatistiksel olarak olağandır. Bu seri kayıpların hesabı dayanıp dayanamayacağını belirleyen şey para yönetimidir.
Her işlemde hesabın %20'sini riske atarsanız, 5 ardışık kayıptan sonra sermayeniz yaklaşık yarıya iner. Öte yandan riski %1'e düşürürseniz, 10 ardışık kayıp sonunda bile hesap yalnızca yaklaşık %10 azalır. Aynı EA, aynı piyasa koşullarında sonuçlar tamamen farklılaşır.
İşlem Başına Risk % Nasıl Belirlenir?
Risk %, bir işlemde stop-loss tetiklendiğinde kaybedilen tutarın hesap bakiyesinin yüzde kaçı olacağını belirleyen ayardır. Pek çok EA'da RiskPercent parametresiyle belirlenir.
Risk % için genel kılavuz aşağıdaki gibidir.
| Risk % | Tür | Kılavuz |
|---|---|---|
| %0,5 ve altı | Muhafazakâr | Yüksek volatiliteli döviz çiftleri ve çoklu EA kullanımında; uzun vadeli istikrara öncelik veriliyorsa |
| %0,5–1,0 | Standart | Çoğu EA ve yeni başlayanlar için önerilen aralık |
| %1,0–2,0 | Agresif | Yalnızca tek bir EA çalıştırılıyorsa ve üstünlüğe güven duyuluyorsa |
| %2,0 üzeri | Tehlikeli | Seri kayıplar hesabı hızla eritir. Genel olarak önerilmez |
Lot Boyutu Hesaplama Yöntemi
Risk %'yi belirledikten sonra bunu gerçek lot boyutuna dönüştürmeniz gerekir. Formül şu şekildedir:
Örneğin hesap bakiyesi 100.000 TL, risk %1 (= 1.000 TL), stop-loss 50 pip ve 1 lot başına 1 pip değeri 1.000 TL ise: Lot = 1.000 ÷ (50 × 1.000) = 0,02 lot olur.
Pek çok EA'da UseFixedLot=false (risk % otomatik hesaplama) seçeneği aktif bırakıldığında bu hesap otomatik yapılır. Sabit lot (UseFixedLot=true) kullanılıyorsa hesap bakiyesi değişse de lot değişmeyeceğinden periyodik olarak manuel güncelleme gerekir.
Bileşik Faiz ile Basit Faizin Farkı
Bileşik faiz (UseCompounding=true), lot büyüklüğünü hesap bakiyesine göre otomatik olarak artırıp azaltan yöntemdir. Kâr elde edildiğinde bir sonraki lot büyür, zarar olduğunda küçülür. Bakiyeye oranla risk % her zaman sabit tutulur.
Basit faiz (UseCompounding=false), lotun başlangıç bakiyesine göre sabit tutulduğu yöntemdir. Hesap büyüse de lot artmadığından büyüme yavaş olur; ancak drawdown döneminde parasal zarar da sabit kalır.
| Özellik | Bileşik Faiz | Basit Faiz |
|---|---|---|
| Büyüme Hızı | Hızlı (kar topu gibi artar) | Yavaş (sabit) |
| Drawdown Döneminde | Zarar miktarı da büyüyebilir | Zarar miktarı sabittir |
| Uygun Olduğu Aşama | Üstünlük doğrulandığında ve büyütme aşamasında | Doğrulama ve istikrar öncelikli aşamada |
| Dikkat Edilmesi Gereken | 'Yıllık × 10 yıl' hesaplamalarına dikkat | Hesap büyümesinden yararlanmak zorlaşabilir |
Teminat Oranı ve Hesap Kapasitesi
Teminat oranı, 'Özkaynak ÷ Gerekli Teminat × 100' formülüyle hesaplanır ve hesabın ne kadar hareket alanı olduğunu gösterir. %100'ün altına düşerse yeni emir açılamaz; daha da gerilerse zorla tasfiye (stop-out) devreye girer.
EA'yı güvenli çalıştırmak için teminat oranını her zaman yeterli bir tamponla tutmak önemlidir. Pek çok EA'da UseMarginEmergencyClose (oran belirli bir seviyenin altına düşünce tüm pozisyonları zorla kapatır) gibi bir güvenlik mekanizması bulunur.
| Teminat Oranı | Durum |
|---|---|
| %1.000 ve üzeri | Tampon fazla. Güvenli çalışma aralığı |
| %300–1.000 | Standart. Sorun yok |
| %150–300 | Dikkat. Aşırı pozisyon veya fazla lot olabilir |
| %150 altı | Tehlike. Acil tasfiye limiti düşünülmeli |
📈 Birden Fazla EA ile Riski Çeşitlendirin
Para yönetiminin bir sonraki adımı, düşük korelasyonlu EA'ları birleştirerek drawdown'u dengelemek için portföy stratejisi uygulamaktır.
Portföy Stratejisini Oku →